Als fervent socialmediafan schaam ik mij soms voor mijn soort. Dat gevoel van onbehagen bekruipt mij op verschillende momenten. Goed voorbeeld daarvan is als een hersenloze Feyenoord-supporter de ACP via twitter bestookt met scheldwoorden. Of zoals deze week Twitter- en Facebook-gebruikers op basis van Youtube-filmpjes precies kunnen uitleggen wat er mis is met de Nederlandse Politie.

Ik hoef u niet uit te leggen dat politiemensen(!) net mensen zijn en dat er ook binnen politiewerk soms iets mis kan gaan. Iedere socialmedia-gebruiker heeft wat mij betreft het recht daar iets van te vinden. Mijn irritatie zit echter op twee punten. Punt één is de snelheid waarmee er wordt geoordeeld en ten tweede de tegenstelling tussen verjaardag- en borrelpraat en de reactie als mensen worden geconfronteerd met de realiteit van politiewerk. Allereerst punt één. Op basis van het Youtube-fragment wordt niet alleen de integriteit van één collega, maar van de hele politie in twijfel getrokken. Zo kregen wij als ACP deze week een e-mail waarin stond dat er sinds de oorlog nog niets veranderd was. Vroeger haalden politiemensen de Joden op. Volgens de schrijver was deze mentaliteit niet veranderd want tegenwoordig werken er nog steeds sadisten bij de politie. De rest van de e-mail zal ik u besparen. Dit is misschien een wat extreem voorbeeld, maar veroordelen van alles dat politie is op basis van één filmfragment, waarin één collega haar werk doet, is tekenend.

Eén van de charmes van sociale media is dat het je helpt jouw mening te verkondigen. Dat vraagt echter ook van de gebruiker dat hij of zij er verantwoordelijk mee omgaat. Mijn tweede irritatie heeft veel te maken met verjaardag- en borrelpraat. Als mensen horen dat ik voor een politievakbond werk, dan is vaak de tweede opmerking dat de Nederlandse politie te soft is. De eerste gaat over het boetebeleid. De reacties van de afgelopen dagen versterken bij mij het idee dat de meeste mensen werkelijk geen idee hebben wat politiewerk inhoudt en ook niet beseffen dat wij als samenleving een grote verantwoordelijkheid hebben neergelegd bij u en uw collega’s. Het is toch opvallend dat het softe imago van de politie leidt tot verjaardag- en borrelpraat, maar dat als mensen worden geconfronteerd met de rauwe randjes van het werk een groot aantal mensen op zijn achterste benen staat.

Dat u het even weet: als politieagent heeft u te weinig kennis om adequaat te reageren op problemen waarmee jongeren dagelijks worden geconfronteerd op internet. Ook schat u digitale oplichting en online bedreigingen vaak niet op waarde en u denkt dat internetcriminaliteit niet echt is. Tenminste, dat stond volgens dagblad Metro in het onderzoek: ‘verstrikt in het net’ van het programma digivaardig & digiveilig.

Nu ben ik zelf nooit zo onder de indruk van dit soort onderzoeken. Ze geven organisaties de mogelijkheid makkelijk te scoren in de media en bevestigen stereotypebeelden. Jongeren lopen immers altijd voorop als het gaat om nieuwe media. Toch werd ik naar aanleiding van een opmerking van BNR-presentator Humberto Tan aan het denken gezet toen hij het artikel in Metro besprak in zijn ochtendshow. Tan stelde hardop de vraag waarom internetcriminaliteit vaak wordt vergoelijkt als een kwajongensstreek terwijl een jongeman die € 50,- steelt van een oma meteen valt in de categorie straattuig. Als Tan een punt heeft, dan geldt dit uiteraard voor heel Nederland en niet alleen voor de politie. Ook zijn wij de afgelopen jaren onze naïviteit als het gaat om internetcriminaliteit al voor een groot deel verloren.

Gemeenschappen bevinden zich niet meer alleen op straat, maar ook online. Op internet komt daarmee net als in de echte wereld ook pesten en criminaliteit voor. Dit vraagt van de politie dat er specialisten komen en werkwijzen worden aangepast. Want of je het internet en de problemen die eruit voortkomen nu serieus neemt of niet, ze verdwijnen niet meer. 

Als iemand met grote voorliefde voor film en dan vooral films geïnspireerd op superhelden, is er een scene uit Spiderman waar ik aan moest denken van de week. In de film Spiderman sterft ‘oom Ben’ omdat Spiderman een overvaller laat lopen. Moraal van het verhaal: 'Great power comes with great responsibility.'

Reden voor mijn overpeinzing was een e-mail van één van mijn directe collega’s. Op acp.nl hadden bezoekers -op zijn zachtst gezegd- minder genuanceerde reacties geplaatst. Dit riep de vraag op bij een aantal regionale ACP-vertegenwoordigers om de mogelijkheid tot reageren alleen nog voor ACP-leden open te stellen. Nu ben ik als kind van mijn generatie een internet-junkie. Ik geef het meteen toe. Ik ben zo’n jongen die je zelfs in een restaurant tegenover zijn vrouw nog de hele tijd met zijn telefoon ziet pielen. Iemand die veel sociale netwerksites actief besurft en van wie een groot deel van zijn sociale leven zich online afspeelt. En in de ogen van een aantal van jullie misschien nog wel erger: die zo naïef is om te geloven in een vrij internet. Ik heb dan ook totaal geen warme gevoelens bij het reguleren of zelfs blocken van meningen. Niet zozeer omdat ik geloof dat iedereen inhoudelijk bijdraagt aan het debat. Maar wel omdat het volgens mij uniek is wat er op dit moment bij de ACP mogelijk is. Politiemensen die met elkaar en anderen een podium krijgen om met elkaar in discussie te gaan over bijvoorbeeld werk en inkomen. Zonder inlog!

Los van het feit dat ik nog wel eens jeuk krijg van het gebrek aan nuance of kennis, verbaast het mij dat er zo weinig mensen zijn die een positief verhaal te vertellen hebben. Dat alles overpeinzend kom ik tot de conclusie dat Spiderman wel een punt had. Of de mogelijkheid om te reageren open blijft staan, is afhankelijk van al die duizenden mensen die elke maand onze site bezoeken en hoe ze er in slagen hun verantwoordelijkheid te nemen. Want met vrijheid komt ook verantwoordelijkheid.